Wyciąg z pestek winogron hamuje raka

Skórka i pestki czerwonych winogron zawierają duże ilości proantocyjanów - związków z grupy flawonoidów, które są silnymi przeciwutleniaczami i zwalczają toksyczne dla komórek wolne rodniki. Dlatego produkty z winogron, w których wykorzystuje się również ich skórkę czy pestki, jak np. czerwone wino, są znane ze swego korzystnego wpływu na zdrowie, zwłaszcza na układ krążenia i serce.

O przeciwnowotworowych własnościach wyciągu z pestek winogronowych naukowcy pod kierunkiem prof. Rajesha Agarwala z Uniwersytetu Stanu Kolorado w Denver po raz pierwszy poinformowali w 1999 r. Ówczesne badania dotyczyły raka skóry. Później udało im się potwierdzić, że ekstrakt ten spowalnia również wzrost raka prostaty. W najnowszych badaniach naukowcy testowali wyciąg na ludzkich komórkach raka okrężnicy hodowanych w laboratorium. Rak ten jest drugim co do częstości występowania nowotworem złośliwym wśród mieszkańców krajów dobrze rozwiniętych.

Badania ujawniły, że im większa była dawka i czas działania wyciągu, tym silniej hamował on wzrost raka. W najlepszym wypadku liczba żywych komórek nowotworu obniżyła się o 92 proc.

Naukowcy stwierdzili, że pod wpływem ekstraktu w komórkach raka rósł poziom białka Cip1/p21, które kontroluje podziały komórkowe. Już po 12 godzinach stężenie białka było wyższe o ponad 150 razy od stężenia wyjściowego.

Jak wyjaśniają autorzy pracy, jedną z cech komórek raka jest to, że tracą one naturalną kontrolę nad swoim cyklem życiowym i zaczynają się w szalonym tempie dzielić i powielać. Odpowiadają za to zaburzenia w poziomie białek kontrolujących cykl, takich jak Cip1/p21. Aktywność Cip1/p21 powoduje "zamrożenie" komórek w stadium przed podziałem. Następstwem tego jest często śmierć komórki nowotworowej na drodze tzw. apoptozy.

Na koniec naukowcy przetestowali wyciąg z winogronowych pestek na myszach, którym przeszczepiono komórki ludzkiego raka okrężnicy w zaawansowanym stadium rozwoju. Jednocześnie z przeszczepem część gryzoni otrzymała doustnie pojedynczą dawkę badanego ekstraktu. Po 8 tygodniach okazało się, że objętość guzów u tych myszy była mniejsza średnio o 44 proc., niż u zwierząt, które nie otrzymały ekstraktu, tzw. kontrolnych. Choć dawka, którą zastosowano była bardzo duża nie zaobserwowano żadnych toksycznych efektów działania preparatu.

Podobnie jak w przypadku hodowli komórkowych, wyciąg z pestek winogron powodował, że w komórkach guzów rosnących u gryzoni podnosił się poziom białka Cip1/p21.

Naukowcy planują teraz określić najniższą skuteczną u myszy dawkę ekstraktu, jak również najwyższą z możliwych i zarazem nietoksyczną dawkę. Liczą, że pomoże to w przyszłości wdrożyć ich odkrycie do praktyki medycznej.

Obecnie w sprzedaży komercyjnej są suplementy diety zawierające wyciąg z pestek winogron. "Nasze wyniki nie oznaczają jednak, że ludzie powinni teraz rzucić się do sklepów po te preparaty. To mogłoby być niebezpieczne, gdyż na razie nie wiemy nawet jaka dawka dałaby pacjentom korzyści zdrowotne, nie powodując zarazem niepożądanych skutków ubocznych" - komentuje prof. Agarwal.

Jak podkreśla naukowiec, na razie wartością tych badań jest wykazanie, że ekstrakt z pestek winogronowych może hamować wzrost raka oraz odkrycie mechanizmu jego działania. Ale zanim wyciąg ten można będzie stosować w leczeniu chorych na raka czy w prewencji chorób nowotworowych, trzeba wykonać znacznie więcej testów.

Źródło: PAP